Gezond leven

Darmflora (ofwel het darmmicrobioom)

Ze zijn met miljarden en ze zijn (meestal) heel erg nuttig: darmflora. Maar hoe beïnvloedt het minuscule leven in je darmen je gezondheid? Onderzoek naar darmbacteriën is hot en levert veelbelovende resultaten op. Maar eigenlijk weten we nog maar heel weinig van onze darmflora en hoe die functioneert. Zeker is dat onze darmflora, dat onontgonnen gebied in onze buik, het driedubbel waard is om te exploreren.

Eigenlijk is het een rare naam: darmflora. Het gaat namelijk om beestjes, niet om planten. Eencellige micro-organismen die met miljarden tegelijk je darmen bevolken. Wetenschappers gebruiken tegenwoordig daarom liever de term darmmicrobioom.

We hebben het dus over bacteriën. In ons lichaam leven daar grote groepen van, die allerlei nuttig (en soms ook minder nuttig of zelfs schadelijk) werk verrichten. De microscopisch kleine kolonisten zitten echt overal: op je huid, in je longen, in je genitaliën. En verreweg de meeste van hen bevinden zich in onze darmen.

Darmmicrobioom is als vingerafdruk

De darmbacteriën onderscheiden zich vervolgens weer in honderden verschillende soorten die ook niet bij iedereen dezelfde zijn. Ieder mens is gastheer van een eigen, hoogstpersoonlijk ecosysteem. Een individueel samengestelde darmflora, ons microbioom, net zo uniek als onze vingerafdruk. Onderzoekers kunnen door onze darmbacteriën te bestuderen dan ook veel over ons leren: of we jong of oud zijn, dik of dun, Afrikaans of Europees.

De darmbacteriën helpen bij de spijsvertering, maar vormen ook de basis van ons afweersysteem: ze beschermen tegen gezondheidsbedreigende virussen, schimmels en bacteriën. De darmen zijn dus veel meer dan een plek waar voedsel wordt verwerkt tot energie en tot afvalstoffen die als ontlasting het lichaam uit worden gewerkt – ze vormen de toegangspoort voor voedingstoffen, maar ook voor schadelijke indringers.

Darmbacteriën hebben daarmee een grote invloed op onze gezondheid. Maar hoe precies? Daar ontdekken wetenschappers dankzij voortschrijdende technologische mogelijkheden steeds meer over, maar feitelijk staat het onderzoek nog in de kinderschoenen. Kunnen wij bijvoorbeeld ook ons microbioom beïnvloeden voor een betere gezondheid? Zeker is dat het voor onze gezondheid belangrijk is dat er in ons darm-ecosysteem een goede balans bestaat tussen goede en slechte bacteriën. Hoe groter de diversiteit in je darmflora, hoe gezonder je bent.

Darmflora beïnvloeden onze weerstand

Ook is inmiddels duidelijk dat veranderingen in de darmflora in verband kunnen worden gebracht met uiteenlopende zaken als een verminderde weerstand, het prikkelbare darm-syndroom, de ziekte van Crohn, overgewicht en depressie. Er zijn zelfs relaties aangetoond tussen een disbalans in de goede en slechte bacteriën in de darmen en bepaalde vormen van kanker, hart- en vaatziekten, diabetes type 2, de ziektes van Parkinson en Alzheimer.

Wetenschappers hopen nu dat hun steeds grotere inzicht in het functioneren van de darmflora in de toekomst gaat leiden tot het daadwerkelijk opsporen, behandelen en zelfs voorkomen van ziektes en aandoeningen die te maken hebben met de darmbacteriën en bijvoorbeeld het afweersysteem. Wie weet komt er een dag dat iedereen een op maat gemaakt gezondheidsadvies kan krijgen over het beste dieet, aangevuld met supplementen met bacteriën gebaseerd op de eigen darmflora.

Meer weten? 

Vezelrijke recepten voor gezonde darmen