Pijn, wat kun je er aan doen?

Pijnbeleving & angst voor pijn

Pijn, wat is het & wat kun je er aan doen pijnmodulatie zenuwpijn weefselpijn chronische zenuwpijn neuropatische pijn nociceptieve pijn pijnbeleving angst voor pijn De ene pijnlijder is de andere niet. Als je je brandt of snijdt, voel je pijn. Maar het is wel opvallend dat de één het uitschreeuwt, terwijl de anderzonder een kik te geven op zoek gaat naar een pleister. Dat komt doordat we pijn allemaal verschillend beleven.

Er speelt zich van alles in ons hoofd af dat beïnvloedt hoe we op pijn reageren: hoe je als kind werd geleerd om met pijn om te gaan of wat je eerder hebt meegemaakt aan pijn of trauma’s. Om het nog ingewikkelder te maken: er bestaan ook culturele verschillen in pijnbeleving. Rennen ze in het ene land met een splinter al naar de dokter, in het andere land wachten ze tot de splinter is uitgegroeid tot een flink abces. Daarom wordt in het Pijn Centrum van het Maasticht UMC+ aan patiënten met pijn gevraagd om een pijnvragenlijst in te vullen, zodat de artsen kunnen bepalen hoe de pijnlijder met pijn omgaat.

Angst voor pijn

Ook angst voor pijn speelt een rol bij pijnbeleving. Veel mensen worden beheerst door de angst voor pijn. Dat geldt voor volwassenen, die zich de geest gruwelijke zaken voor kunnen stellen bij een operatie of bij een plotseling pijntje. Maar ook voor kleine kinderen, die bij een bloedend wondje in paniek raken omdat ze bang zijn dat ze leegbloeden?

Hoe kunnen we bij jong en oud die angst wegnemen? Psycholoog Jeroen de Jong promoveerde in 2010 aan de Universiteit Maastricht op dit onderwerp en kwam tot een verrassende conclusie: mensen die bang zijn voor pijn moeten juist pijn lijden. Ze moeten worden bloot gesteld aan de situaties waar ze bang voor zijn. Dat vermindert niet alleen de angst, ontdekte De Jong, het doet zelfs minder pijn voelen. Niet wegkijken bij een injectie, nee, eerder het vergrootglas erop!

Voor kleine kinderen bestaan gelukkig wat minder drastische methodes. Een kind dat bang is voor een prik, kan zich bijvoorbeeld ontspannen door zich voor te stellen dat hij de poriën in zijn huid juist openstelt voor de naald. Weer een ander onderzoek wees uit dat afleiding heel goed helpt: kinderen die tijdens een injectie bij hun moeder op schoot zaten, hadden meer last van de prik dan kinderen die tijdens de behandeling naar een tekenfilmpje keken.

Juist door blootstelling aan pijnlijke beweging minder beperkingen