Wat moet je doen bij een hese stem?

Oorzaak hese stem

Door een infectie van je luchtwegen, zoals een verkoudheid of keelontsteking, kan je stem hees worden. Maar heel vaak is overbelasting de oorzaak van heesheidsklachten, zoals veel praten of schreeuwen. Uiteindelijk kan er door de overbelasting vocht komen te zitten in je stembanden of ontstaan er knobbeltjes of poliepen. Daardoor sluiten je stembanden niet meer helemaal en kan er lucht lekken. Dan wordt je stem hees of schor.

Fluisteren slechter dan praten bij heesheid

Meestal is heesheid gelukkig niet ernstig en verdwijnt weer vanzelf. Een weekje stemrust kan helpen. KNO-arts dr. Josine Widdershoven legt uit: 'Stemrust betekent dat je een week niet praat. Als je toch even je stem gebruikt is dat geen ramp, maar je vertraagt zo wel het herstel. Wat je zeker niet moet doen is luid of lang achter elkaar praten. Wanneer je toch wat wilt zeggen kun je dat beter op een normale toon doen, want fluisteren is bij heesheid nog slechter dan praten.'

'Bij mensen die  door hun beroep veel met hun stem werken,  zoals leraren of zangers, kan heesheid een grote impact op hun leven hebben. Ze kunnen daarom het beste zo snel mogelijk aan de bel trekken als ze hees of schor zijn. Een KNO-arts kan ze helpen om hun stem te trainen, onder meer met logopedie en ademhalingstraining.'

Drink voldoende vocht

In tegenstelling tot wat vaak wordt gedacht, heeft wat je drinkt waarschijnlijk niet zoveel effect op de heesheid. 'Het is wel belangrijk dat je voldoende vocht binnenkrijgt. Kruiden als salie en kamille zijn verzachtend voor je keel. Koffie droogt je keel echter uit, dus het is goed om ook wat water bij een kopje koffie te drinken. Melkproducten zijn bij heesheid geen probleem, maar kunnen wel voor meer slijm in je keel zorgen.'

Ontspannen is belangrijk

Het is belangrijk om genoeg te ontspannen als je hees of schort bent, adviseert dr. Josine Widdershoven. 'Stress kan namelijk snel op je stembanden slaan. Je stem wordt per definitie gekleurd door emoties en ook door hormonen. Ook is het goed om te beseffen dat de kracht van een stem verschilt per persoon. De één is daardoor al hees na het hard zingen van één liedje, terwijl iemand anders dagenlang achter elkaar kan zingen zonder stemproblemen.'

'Als je naast een hese stem ook andere klachten hebt, zoals slikklachten of keelpijn, neem dan contact op met je huisarts. Doe dat ook als de schorheid langer dan zes weken duurt en als deze regelmatig terug komt. Je huisarts kan je dan eventueel doorverwijzen naar een KNO-arts.'

Tips om heesheid (sneller) te genezen

• Geef je stem rust. Probeer een paar dagen helemaal niet te praten.
• Als je toch praat, doe dat dan met een gewone stem.
• Fluister niet. Fluisteren is slechter voor je stembanden dan praten.
• Drink voldoende vocht.
• Koffie droogt je keel uit, dus drink daarbij altijd wat water als je hees bent.
• Kruiden zoals salie en kamille kunnen je keel verzachten.

Tips om heesheid te voorkomen

• Stop met roken, want roken is slecht voor je stembanden.
• Vermijd omgevingen met veel rook of andere irriterende stoffen.
• Zorg dat je voldoende vocht binnenkrijgt.
• Een gezonde levensstijl met veel beweging en gezonde voeding zijn ook goed voor je stem.
• Voldoende slaap is belangrijk voor een krachtige stem.
• Vermijd stress. Stress kan namelijk snel op je stem slaan. Minder stress maakt je stem sterker.