Krijgen kinderen slechte ogen van veel op een scherm kijken?
Kinderen kijken heel wat uren per dag van dichtbij. Huiswerk maken, op hun telefoon/tablet en voor het slapengaan misschien nog in een boek. Kan dat kwaad? Kunnen kinderen daardoor last krijgen van bijziendheid (ofwel myopie)? Oogarts dr. Noël Bauer van Maastricht UMC+ legt uit hoe het zit en hoe je de ogen van je kind kunt beschermen.
Wat gebeurt er als kinderen veel dichtbij kijken?
Als je iets van dichtbij bekijkt, wordt de lens in je oog tijdelijk boller. Zo kan je oog het beeld scherpstellen. “Kinderogen zijn nog in de groei. Wanneer een kind bijziendheid ontwikkelt, groeit de oogbol te veel in de lengte. Daardoor valt het beeld van iets in de verte vóór het netvlies in plaats van precies erop. Daardoor wordt in de verte kijken waziger. Dat is in principe blijvend.”
Zijn vooral telefoons en tablets slecht voor kinderogen?
Het probleem zit niet alleen in het kijken op een scherm, legt Noël Bauer uit. “Een boek lezen, tekenen of ander werk waarbij een kind lang van dichtbij kijkt, belast hun ogen op dezelfde manier.”
Bij telefoons en tablets ligt wel een extra risico op de loer: door alle appjes en games kijken ze er gemakkelijk lang achter elkaar naar. En ze houden een klein scherm vaak dichter bij hun gezicht.
Wie loopt een groter risico op een bril?
Af en toe dichtbij kijken is geen probleem. “Vooral kinderen die vaak en lang achter elkaar dichtbij kijken, hebben een groter risico om bijziend te worden. Zeker als ze daarbij weinig buiten komen.”
Waarom is bijziendheid een probleem?
Het is belangrijk om bijziendheid bij kinderen zo veel mogelijk te voorkomen of af te remmen, waarschuwt Noël Bauer. “Te hoge bijziendheid op jonge leeftijd geeft op latere leeftijd een groter risico op ernstige oogproblemen, zoals netvliesloslating, netvliesslijtage, staar en glaucoom. Daarom is het belangrijk om je kind al op jonge leeftijd goede kijkgewoonten aan te leren.”
Hoe houd je de ogen van je kind gezond?
Deze adviezen en goede kijkgewoonten van oogarts Noël Bauer helpen:
- Houd een boek, telefoon of tablet minimaal ongeveer 30 centimeter van de ogen.
- Voorkom dat je kind lang achter elkaar dichtbij kijkt. De overheid heeft daarvoor deze handige Richtlijn Gezond Schermgebruik gemaakt.
- Gebruik de 20-20-2-regel: laat je kind niet langer dan ongeveer 20 minuten achter elkaar dichtbij kijken. Laat je kind daarna minstens 20 seconden in de verte kijken. Even uit het raam kijken is al voldoende.
- Zorg ervoor dat je kind iedere dag in totaal ongeveer twee uur buiten is.
- Laat een voorgeschreven bril consequent dragen en minimaal jaarlijks controleren.
- Laat hoge of snel toenemende bijziendheid beoordelen door een orthoptist of oogarts.
“Dit zijn ook goede tips voor volwassenen!”
Wat moet je doen als je kind al een bril heeft?
Heeft je kind een bril met minsterkte? Zorg er dan voor dat die volgens het voorschrift wordt gedragen. Laat ook regelmatig controleren of de sterkte nog klopt, bij voorkeur minimaal één keer per jaar. “Dat is bij kinderen extra belangrijk omdat hun ogen nog groeien en de brilsterkte daardoor kan veranderen.”
Wanneer moet je naar een orthoptist of oogarts?
Wordt de minsterkte van je kind snel hoger of heeft je kind een hoge bijziendheid? Dan is het verstandig om de ogen te laten controleren door een orthoptist of oogarts. Een orthoptist is een zorgverlener die gespecialiseerd is in de samenwerking tussen de ogen en de ontwikkeling van het zien. Ze werken vaak op de afdeling oogheelkunde van een ziekenhuis of in een oogkliniek.
Een oogarts of orthoptist kan kijken of je kind behandeld moet worden om de toename van myopie af te remmen. Welke behandeling geschikt is voor jouw kind, hangt onder meer af van de leeftijd en hoe snel de bijziendheid toeneemt. Via de huisarts kun je een verwijzing krijgen.
Meer informatie
Kijk voor meer informatie over bijziendheid bij kinderen op www.myopie.nl.
Waarom is buitenspelen zo belangrijk voor kinderogen?
Kinderen die genoeg buiten zijn, hebben minder risico op bijziendheid. Daglicht is namelijk belangrijk voor de ontwikkeling van de kinderogen. “Buiten is het licht veel sterker dan binnen, ook als de zon niet schijnt. Dit buitenlicht helpt om de groei van kinderogen goed te regelen. Daardoor wordt de oogbol minder snel te lang. Dat is belangrijk, want een te lange oogbol veroorzaakt bijziendheid. Buiten kijken kinderen bovendien vaker in de verte en minder lang achter elkaar van dichtbij.”
Die twee uur buiten doorbrengen hoeft overigens niet achter elkaar. Naar school fietsen of lopen, buitenspelen in de pauze, na school nog even naar buiten of buiten sporten: het telt allemaal mee.